İçeriğe geç
Atılgan Tesisat Atılgan Tesisat
Türkçe

İş yerinde tesisat arızası: su kesme, çalışma saati ve onarım nasıl planlanır?

İş yerinde tesisat arızasında ilk iş, hangi alanın kullanılamayacağını ve suyun kesilip kesilemeyeceğini belirlemektir. Su kesilemiyorsa basınç testi gibi bazı tespit yöntemleri uygulanamaz; akustik dinleme denenebilir ama ortam sesi sonucu etkiler. Kırma ve onarımın hangi saatte yapılacağı, kararı kimin vereceği ve yüzeyin nasıl kapatılacağı baştan konuşulursa iş, çalışma düzenini daha az bozacak biçimde planlanabilir.

Kısaca

  • Su kesilemiyorsa basınç testi yapılamaz; tespit yöntemi iş yerinin koşullarına göre değişir.
  • Kararı verecek kişi baştan belli olmalıdır: işletme yetkilisi, mülk sahibi ya da bina yönetimi.
  • Islaklık priz, pano ya da makinelere yakınsa önce elektrik güvenliği sağlanmalıdır.
  • Tespit, onarım ve yüzey kapatma ayrı aşamalardır; hepsinin aynı ziyarette bitmesi koşullara bağlıdır.

İş yerinde tesisat arızası evden neden farklıdır?

Evde suyu bir süre kesmek bir aksaklıktır; bir banka şubesinde, kafede ya da kuaförde ise müşteriye verilen hizmeti durdurabilir. Müşteri tuvaleti, çay ocağı, mutfak ya da üretim hattı tesisata bağlıdır. Ayrıca iş yerinde kararı veren kişi her zaman orada çalışan kişi değildir: dükkanı işleten, mülkün sahibi ve binanın yönetimi farklı kişiler olabilir.

Altında dükkan ya da atölye bulunan apartmanlarda iş yerinin tavanında görülen su bazen üstteki dairenin tesisatından gelir. Bağcılar Demirkapı’daki bir işimizde, üst kattaki alaturka tuvaletin yeniden tıkanması alt kattaki tekstil iş yerine su sızmasıyla sonuçlanmıştı.

Hangi durumda ne yapın?

Tavandan su damlıyor, üstte daire var

Durum: Damla tavandan geliyor, kaynağı görünmüyor.

Ne yapın: Damlayan yerin altındaki malı ve cihazları kaldırın. Üst kattaki daireye ve yönetime haber verin; suyun temiz su hattından mı, gider hattından mı geldiğine bakılması gerekir.

Zeminde ıslaklık, yakında priz veya makine var

Durum: Su elektrikli bir cihaza ya da prize yaklaşıyor.

Ne yapın: Islak alana basmayın. Elektriği güvenle kesemiyorsanız elektrikçi ya da yetkili birini çağırın. Tesisat incelemesi elektrik güvenliği sağlandıktan sonra başlar.

Çalışan veya müşteri tuvaleti tıkandı

Durum: Tuvalette su bekliyor ya da yükseliyor.

Ne yapın: Tuvaleti kullanıma kapatın ve bir not asın. Aynı hatta lavabo ya da süzgeç varsa onları da kullanmayın; geri tepme olabilir.

Sızıntı var ama su kesilemiyor

Durum: İş sürüyor, vanaları kapatmak mümkün değil.

Ne yapın: Suyun hangi saatte kesilebileceğini ve hangi alanın kapatılabileceğini belirleyin. Bunu aramada söylemek, uygulanabilecek yöntemi ve ziyaretin planını belirler.

Atölyede gider sık tıkanıyor

Durum: Aynı gider kısa aralıklarla yavaşlıyor.

Ne yapın: Gidere hangi atıkların karıştığını not edin: kumaş tozu, boya artığı, yağ ya da metal kırıntısı gibi. Bu bilgi tıkanıklığın nedenini ve açma yöntemini etkiler.

Su kesilemezse kaçak nasıl aranır?

Temiz su hattındaki kaçağı ayırmanın yollarından biri basınç testidir: ilgili hat kullanımdan çıkarılır, bir test pompasıyla basınçlandırılır ve basıncın düşüp düşmediğine bakılır. Bunun için hattın bir süre kapalı ve izole kalması gerekir. Su kullanımı durdurulamayan bir iş yerinde bu test yapılamayabilir.

Böyle durumlarda akustik dinleme gibi suyu kesmeyi gerektirmeyen yöntemler denenebilir. Ancak dinleme ortam sesinden etkilenir ve küçük kaçaklar ilk dinlemede belirgin ses vermeyebilir. Hangi yöntemle başlanacağına sahadaki usta karar verir; bir yöntem sonuç vermezse başka bir yöntem için yeni bir çalışma koşulu gerekebilir.

Bu yüzden iş yerinden yapılan aramada en değerli bilgi, suyun ne zaman ve ne kadar süreyle kesilebileceğidir. Örneğin öğle arasında kısa bir süre ya da kapanıştan sonra uzun bir süre su kesilebiliyorsa, ziyaretin saati buna göre seçilebilir. Bu bilgi yoksa ilk ziyaret yalnız yer tespitine ayrılabilir.

Koşula göre tespit seçenekleri

Su kesilebiliyor, alan boş

Yapılabilecek: Basınç testi, dinleme ve gerekirse diğer yöntemler

Sınırı: Hattın izole edilmesi zaman alır

Su kesilemiyor, ortam sessiz değil

Yapılabilecek: Akustik dinleme

Sınırı: Ortam sesi ve küçük kaçaklar sonucu zorlaştırabilir

Sorun gider hattında olabilir

Yapılabilecek: Uygun bir girişten gider kamerası

Sınırı: Kamera temiz su hattındaki kaçağı göstermez

Alan yalnız mesai sonrası boşalıyor

Yapılabilecek: Tespit gündüz, kırma ve onarım mesai sonrası

Sınırı: İki ayrı ziyaret gerekebilir

Servisi aramadan önce neleri hazırlayın?

İş yerinde ziyaretin verimli geçmesi, birkaç bilginin baştan netleşmesine bağlıdır. Aşağıdaki sırayla hazırlarsanız telefonda daha net bir plan çıkar:

Servis görüşmesinde su kesme, çalışma saati ve onarım kapsamını konuşmak için şu bilgileri hazırlayın.

Görüşme sırasıHazırlayacağınız konuİleteceğiniz ayrıntı
1Suyun görüldüğü yerKat; tavan, zemin veya duvar
2Su kesme imkânıSuyun kesilip kesilemeyeceği; kesilebilirse uygun saatler
3Gürültülü çalışmaKırma ve gürültülü iş yapılabilecek saatler
4Karar verecek kişiİşletme yetkilisi, mülk sahibi, yönetim veya iş hanının teknik birimi
5Yüzey malzemesi yedeğiAynı seramik, panel veya tavan plakasının bulunup bulunmadığı
6Önceki müdahalelerYapılan işler ve sonrasında değişenler
  1. Suyun görüldüğü yer ve kat: tavan mı, zemin mi, duvar mı?
  2. Suyun kesilip kesilemeyeceği; kesilebilirse hangi saatlerde.
  3. Kırma ve gürültülü işin yapılabileceği saatler.
  4. Kararı kimin vereceği: işletme yetkilisi, mülk sahibi, yönetim ya da iş hanının teknik birimi.
  5. Açılabilecek yüzeyin yedeği olup olmadığı: aynı seramik, panel ya da tavan plakası.
  6. Daha önce yapılmış müdahaleler ve sonrasında neyin değiştiği.

Dükkan ve atölyede tıkanıklığı nasıl azaltırsınız?

İş yerindeki giderler evdekinden farklı bir yük taşır. Kafede kahve telvesi ve yağ, kuaförde saç, atölyede kumaş tozu ve boya artığı, tamirhanede yağlı su gidere karışabilir. Bu atıklar borunun iç yüzeyine tutunur ve zamanla akışı daraltır. Tek bir çalışanın değil, bütün ekibin aynı kurala uyması gerekir.

Lavabo ve evyelerin ağzında süzgeç kullanmak, katı atığı çöpe atmak ve yağı gidere dökmemek en temel önlemlerdir. Yavaşlayan bir gideri tam tıkanana kadar beklemeyin; yoğun bir günün ortasında tıkanan gider, işi planlı bir müdahaleden çok daha fazla aksatır. Aynı gider kısa aralıklarla tekrar yavaşlıyorsa, hattın içine bakılıp eğim, kırık ya da birikinti olup olmadığının görülmesi gerekebilir. Yıkama ile boru onarımı farklı işlerdir; hangisinin gerektiği bu incelemeyle anlaşılır.

Onarım mesai dışına kalırsa ne değişir?

Tespit ile onarımın aynı ziyarette yapılması her zaman mümkün değildir. İşletme gün içinde kırma istemeyebilir, onarım için gereken boru parçası ya da yüzey malzemesi temin edilmelidir. Bu durumda ikinci ziyaretin saati, kapsamı ve koşulları baştan konuşulur. Mesai dışı çalışmanın her iş yerinde ve her saatte mümkün olacağını söylemek doğru olmaz; erişim, bina kuralları ve malzeme durumu belirleyicidir.

Onarımdan sonra hat suyla denenir; yüzey kapatma yapılacaksa kapatmadan sonra bölge yeniden kontrol edilir. Kapatılan yüzeyin eski görünümüne dönmesi ise yedek malzemeye bağlıdır. Yedek yoksa benzer malzeme bulmak gerekir ve bu da kapatmanın zamanını etkiler.

Kimi aramalı: işletme, yönetim, İSKİ mi, tesisatçı mı?

İş yerinde kimin karar vereceği, sorunun hangi tesisatta olduğuna bağlıdır. Kat mülkiyetinde bağımsız bölümlerin dışında kalan su ve kanalizasyon tesisleri ortak yer sayılır; dükkanın tavanından geçen bir borunun kime ait olduğu ise hangi bölümlere hizmet ettiğine ve yönetim planına göre değişebilir.

İşletme yetkilisi veya mülk sahibi

Ne zaman: Arıza iş yerinin kendi bölümündeki tesisatta.

Ne konuşulur: Kırma, kapatma ve çalışma saati kararı. Kiracıysanız mülk sahibiyle iş bölümü kira sözleşmesine bağlıdır.

Bina veya iş hanı yönetimi

Ne zaman: Su üst kattaki bir daireden ya da binanın ortak hattından geliyor, ortak alana girmek gerekiyor.

Ne konuşulur: Ortak hatta çalışma izni ve hangi bölümlerin etkilendiği.

İSKİ

Ne zaman: Sorun sokaktaki şebekede, binaya gelen şube yolunda ya da sokaktaki rögarda.

Ne konuşulur: Arıza ALO 185’e bildirilir. Şube yolu bahçesiz binada cephe duvarında, bahçeli binada parsel sınırının en çok iki metre içinde biter; bu noktadan sonraki borular bina ve iş yeri tarafındadır.

Tesisatçı

Ne zaman: Yer tespiti, tıkanıklık açma ve onarım gerektiğinde.

Ne konuşulur: Su kesme imkânı, çalışma saati ve yüzey kapatma kapsamı.

Genel bilgilendirme

Dükkan ile üst kat arasındaki sorumluluk her binada aynı değildir. Buradaki bilgi genel niteliktedir; somut bir uyuşmazlıkta hukuki destek alın.

Atılgan sahasından

Gaziosmanpaşa Karadeniz’de bir banka şubesinde ikinci kattan birinci kata su sızıyordu; daha önce gider hattı düşünülmüş, yapılan müdahalelere rağmen sızıntı sürmüştü. Şube mesaideydi ve yetkililer vanaların kapatılamayacağını söyledi, bu yüzden basınç testi yapamadık. Ortam sesine rağmen akustik dinlemeyle kaçağın 60 × 120 cm’lik bir yer seramiğinin altında, temiz su hattında olduğunu belirledik. Yetkililer mesai içinde kırma istemedi; akşam gelişin koşullarını önceden konuştuk. Şube kapandıktan sonra seramiği kontrollü kırıp boruyu onardık, su testlerini yaptık. Şubede yedek seramik olmadığı için aynı ölçüdeki seramiği kendi depomuzdan getirip kapattık.

Sık sorulan sorular

Su kesilmeden su kaçağı tespiti yapılabilir mi?

Bazı yöntemlerle denenebilir. Akustik dinleme suyun kesilmesini gerektirmez, ama ortam sesi ve küçük kaçaklar sonucu zorlaştırabilir. Basınç testi ise hattın bir süre kullanım dışında kalmasını gerektirir. Sahadaki usta, iş yerinin koşullarına bakarak uygulanabilecek yöntemi seçer.

İş yerinde tesisat onarımı mesai dışında yapılabilir mi?

Koşullar uygunsa planlanabilir. Bunun için çalışma saati, binaya erişim, gerekli malzeme ve yüzey kapatma kapsamı önceden konuşulmalıdır. Tespitin gündüz, onarımın mesai sonrasında ayrı bir ziyarette yapılması gerekebilir. Her iş yerinde ve her saatte mesai dışı çalışmanın mümkün olacağı söylenemez.

Dükkanın tavanından gelen suya kim bakar?

Önce suyun kaynağı bulunmalıdır. Su üst kattaki bir dairenin tesisatından geliyorsa o daire ve gerekirse bina yönetimi sürece girer. Kaynak dükkanın kendi tesisatındaysa işletme ya da mülk sahibi karar verir. Ortak hatlarda yönetim planı belirleyicidir; somut uyuşmazlıkta hukuki destek alın.

Atölyede gider neden sık tıkanır?

Atölyelerde gidere evdekinden farklı atıklar karışabilir: kumaş tozu, boya artığı, yağ ya da metal kırıntısı gibi. Bunlar boruda birikerek akışı daraltır. Gidere neyin karıştığını bilmek, tıkanıklığın nedenini ve açma yöntemini belirlemeye yardımcı olur; sık tekrarlıyorsa hattın içine bakılması gerekebilir.

Durumu anlatın, birlikte bakalım

Sorunun dairede mi, ortak alanda mı, iş yerinde mi olduğunu ve ne zamandan beri sürdüğünü anlatın. Yapılacak işi ve kapsamını baştan konuşalım.